MENU

Leszczyński portal konsultacji społecznych

Czym są konsultacje społeczne

Konsultacje społeczne są jedną z form partycypacji obywatelskiej, którą można zdefiniować jako "mniej lub bardziej bezpośrednie uczestnictwo obywateli w życiu społecznym, publicznym i politycznym" [źródło].

Zasadniczo wyróżnia się trzy szczeble partycypacji, czasem dodaje się także szczebel zerowy, co prezentuje poniższy schemat.

Schemat: Szczeble partycypacji społecznej

szczeble partycypacji społecznej

Jak wynika z powyższego schematu, konsultacje są czymś więcej niż tylko jednokierunkowym informowaniem o przedsięwzięciach i decyzjach władz. Konsultowanie zakłada dzielenie się informacjami, zebranie opinii wszystkich zainteresowanych stron oraz debatę. Efektem konsultacji powinien być wybór najbardziej optymalnego rozwiązania, które uwzględnia potrzeby uczestników. Kiedy w dokonywaniu tego wyboru uczestniczą także podmioty inne niż organy władzy (np. organizacje pozarządowe), można powiedzieć, że konsultowanie przesuwa się ku najpełniejszej formie partycypacji – współdecydowaniu [źródło].

Konsultacje społeczne można więc zdefiniować jako [źródło]:

  • "proces, w którym przedstawiciele władz (każdego szczebla: od lokalnych po centralne) przedstawiają obywatelom swoje plany dotyczące np. aktów prawnych (ich zmiany lub uchwalania nowych), inwestycji lub innych przedsięwzięć, które będą miały wpływ na życie codzienne i pracę obywateli; konsultacje nie ograniczają się jednak tylko do przedstawienia tych planów, ale także do wysłuchania opinii na ich temat, ich modyfikowania i informowania o ostatecznej decyzji";
  • "sposób uzyskiwania opinii, stanowisk, propozycji itp. od instytucji i osób, których w pewien sposób dotkną, bezpośrednio lub pośrednio, skutki proponowanych przez administrację działań".

Podstawą do przeprowadzenia konsultacji społecznych w rządzie są przepisy ustaw:

  • o działach administracji rządowej z 4 września 1997 roku; 
  • o Radzie Ministrów z 8 sierpnia 1996 roku;
  • o związkach zawodowych z 23 maja 1991 roku;
  • o organizacjach pracodawców z 23 maja 1991 roku.

Z kolei konsultowanie w samorządach regulowane jest przepisami następujących ustaw:

  • o samorządzie gminnym z 8 marca 1990 roku;
  • o samorządzie powiatowym z 5 czerwca 1998 roku;
  • o samorządzie wojewódzkim z 5 czerwca 1998 roku;
  • o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie z 24 kwietnia 2003 roku – tu w art. 5.2. zawarto katalog form takiej współpracy, w którym znaleźć można także odniesienia do konsultacji społecznych – mowa jest bowiem o:
    • wzajemnym informowaniu się o planowanych kierunkach działalności;
    • konsultowaniu z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 projektów aktów normatywnych w dziedzinach dotyczących działalności statutowej tych organizacji;
    • konsultowaniu projektów aktów normatywnych dotyczących sfery zadań publicznych, o której mowa w art. 4, z radami działalności pożytku publicznego, w przypadku ich utworzenia przez właściwe jednostki samorządu terytorialnego;
    • tworzeniu wspólnych zespołów o charakterze doradczym i inicjatywnym, złożonych z przedstawicieli organizacji pozarządowych, podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 3 oraz przedstawicieli właściwych organów administracji publicznej.

Zasady i tryb przeprowadzania konsultacji z mieszkańcami określają uchwały rad odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego (gmin, miast, powiatów, województw). Natomiast zgodnie z art. 5.5 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie zasady konsultowania projektów aktów prawa lokalnego z organizacjami pozarządowymi muszą być obligatoryjnie zawarte w stosownej uchwale organu stanowiącego jednostki samorządu terytorialnego. Wymóg ten może być zrealizowany przez opracowanie i uchwalenie programu współpracy – najczęściej przyjmuje się perspektywę roczną.

Informacje opracowała liderka procesu konsultacyjnego projektu "Konsultuj, działaj, wzmacniaj!", Anna Paulina Matczuk, Centrum PISOP


W konsultacjach on-line wzieło udział już 1563 osób
Dołącz do nas, konsultuj on-line!

dołącz do konsultacji społecnych w Lesznie


Strona używa plików cookie (tzw. ciasteczek). Korzystając ze strony wyrażasz zgodę na używanie plików cookie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki. Dowiedz się więcej o Polityce Prywatności [X]